Translate:

dec 072017
 

Ik weet nog dat ik eens voor iemand een biefstuk had klaargemaakt en dat onze vorken krombogen. Dit kwam door mijn manier van braden, en ook door de wat stuggere, rijkere vorm van het vlees.  In deze gastblog is de ‘ik’ Lucas (Oefenboerderij), en ik schrijf over goede vetten en bereidingswijzen.

Sinds ik een jaar of zeven geleden vlees ben gaan eten leer ik een boel. Bijvoorbeeld over vis, dat de prijzen kunnen verschillen tussen schol, tongschar, scharretjes … Hoe je een biefstuk klaarmaakt, en dat er in verschillende streken van de wereld diverse voorkeuren zijn. Zo is biefstuk in Noord-Amerika meer ‘doorregen’ en in Nederland magerder.

Omdat ik eigenlijk bijna niet anders eet dan dieren die redelijk natuurlijk hebben geleefd betekent dat ook dat het vlees soms wat minder mals is dan ‘gewoonlijk’.
Tegenwoordig maak ik vooral bouillon van soepbotten (of soepkip). Je neemt de eiwitten uit roodvlees beter op als je ook andere delen van een dier eet. En als ik roodvlees eet, kies ik vaak suddervlees. Het lukte me in het begin nog niet om dat mals klaar te maken, maar nu wel. Met genoeg roomboter (of reuzel), en een beetje bouillon. En vaak genoeg omscheppen, of omkeren, de jus eroverheen scheppen, zodat het niet uitdroogt.

Bouillon maak ik af en toe als er genoeg botjes zijn opgespaard uit de vriezer, of als er soepbotten zijn besteld, een soepkip gekocht. Kippenvoet gaat er ook bij (die heb ik eens diepgevroren besteld uit Veenendaal waar ik biologische ‘kippenloopvoeten’ kon krijgen). Je zet de soepkip (of runderbotten enz.) koud op. Een scheutje azijn helpt om weer andere mineralen eruit te trekken. De fond (dikke bouillon) gaat deels in weckpotten en een beetje wordt ingevroren in de vorm van ijsklontjes. Zulke ijsklontjes kun je makkelijk gebruiken als je een kopje soep wil maken, of bij suddervlees bij de jus te doen zodat het niet droogbraadt.

Bouillonblokjes gebruik ik niet meer, omdat er gistextract in zit. Dit is een fabrieksmatig product dat iets nabootst wat mensen zoeken in eten. Maar je hebt meer kans dat iets gezond voor je is als het, zoals Michael Pollan zo mooi heeft gesteld, door je overgrootouders als eten zou worden herkend. Gistextract wordt ontraden in het boek Nourishing traditions van de Weston A. Price Foundation. Op de website van die stichting vind je allerlei boekbesprekingen, en als je je inschrijft voor een nieuwsbrief krijg je een bondige reeks van zes of zeven mailtjes.

Pas zag ik via de Twitter-account van @DefendingBeef een bericht over een aflevering van Southpark waarin de zogenaamde voedselpiramide wordt omgedraaid. Vet kwamtoen ineens als basis en granen als toetje . Het kan dat je op de Southpark-website even moet herladen om de aflevering (‘Gluten free Ebola’) of het fragment ‘Flip the food pyramid’ te bekijken.

Niet dat vlees eten een grapje is, maar het voelt wel fijn om verantwoording te nemen voor de hele cyclus, en om te eten wat bij me past.

Blog

Hier eindigt de gastblog van mijn collega Lucas Brouns (Oefenboerderij.nl). Vele vriendelijke groene groeten, Maranke Spoor. De blog op PermacultuurNetwerk.eu wordt afwisselend verzorgd door diverse auteurs. Bovenstaande (gast)blogpost is verzorgd door Maranke Spoor met als gastblogger Lucas Brouns. Meer van Marankes werk lees je op www.marankespoor.nl en op www.PermacultuurOnderwijs.nl.

mei 252017
 

“Ben jij al een vasteplanteneter?” Dat is een vraag die je misschien al in mijn eboek Permacultuur, Wat is dat?! hebt gezien. Permacultuur leert ons dat we een enorme duurzaamheidsslag kunnen slaan door meer vaste planten uit polyculturen te gebruiken ten koste van monoculturen van eenjarigen. Daarom hier een overzicht van De tien vaste planten die ik het meest gebruik.

1. De hazelnoot
Een heerlijke soja-vervanger met een hazelnootsmaakje! Vult lekker, bevat een diversiteit aan voedingsstoffen en is makkelijk te telen in een herstellende-landbouwsysteem.

2. Zevenblad
De onbetwiste nummer één onder de vaste groentes. Ik lust deze plant graag met huid en haar. Maar als ik eet met fijnproevers, dan oogst ik enkele het jonge blad.

3. Brandnetel
Fantastische mineralenbom die (kort) gekookt heerlijk kan zijn in soepen, sauzen en stoofpotjes.

4. Munt
Goede woekeraar, niet te versmaden in thee, yoghurtsausjes en pesto’s.

5. Walnoot
Voedzaam in diverse opzichten. Geweekt in water (en eventueel opnieuw gedroogd) zijn de vruchten wat minder wrang en bevatten ze minder fytinezuur.

6. Hondsdraf
Heerlijk voor in de salade of gedipt in chocolade!

7. Linde

Ook voor salade: het jongste blad is heerlijk mals en neutraal van smaak.

PICT0713_50pr

(Hier haalde ik een aantal jaar terug een leilinde voor in mijn volkstuin, die schaduw geeft op het huisje dat in de zomer snel heet wordt, maar niet op het zonnepaneel, en waarin een druif zou komen te klimmen)

8. Knoflook
En nu vraag je je wellicht af: sinds wanneer is dat een vaste plant? Is het een andere soort knoflook? Nee hoor, knoflook wordt vaak eenjarig geteeld voor haar knol maar ik teel hem voornamelijk voor het blad en de broedbolletjes. Veel rassen maken namelijk na de bloei ook broedbolletjes (miniknofjes) aan de stengel. Zo hoef je niet steeds opnieuw te planten en kun je steeds een beetje blad oogsten.

IMG_3355_50pr

9. Appel

Als de eerste appelbloesems opengaan in de lente, is het altijd even spannend of het niet toch nog gaan vriezen of hagelen. Een kleurige boodschapper van de lente, die al doet vooruitsmakken naar de frisse, smaakvolle nazomerochtenden.

10. Bessen
Bessen zijn altijd leuk om te oogsten. Ze zijn prijzig in de winkel, en ook behoeven ze weinig onderhoud.

En…. hoe ziet jouw of jullie top-tien eruit?

Meer over deze en andere vaste planten vind je …

… in dit boek, dat in de maak is en waarvan ik inhoudelijk adviseur ben : Stenen kun je niet eten (meer info, bestellen en steunen)

Schermafdruk_2017-05-25_20-05-32

… in deze boeken, die ik heb vertaald en bewerkt naar de Nederlandse en Vlaamse situatie …

Permacultuur in je moestuin (meer info, het boek inzien en bestellen)


Herstellende landbouw: agro-ecologie voor boeren, burgers en buitenlui (meer info, het boek inzien en bestellen)


In mijn eboek Permacultuur, Wat is dat?! (meer info, downloaden als kado)

… in de cursussen en workshops die ik geef …

… en in deze eerdere blogs van mijn hand:

Post je jouw of jullie top tien op een van de ‘sociale media’?

  • https://www.facebook.com/permacultuuronderwijs/
  • https://m.facebook.com/permacultuuronderwijs/
  • of twitter of linkedin of …

Lees meer over mij in de bio (hieronder) op de website PermacultuurNetwerk.eu

Maranke Spoor

mrt 302017
 

In April is er nog gelegenheid om deel te nemen aan de cursus samen voedsel verwerken, de laatste kans voor de zomer! Heerlijk eten /proeverijen, o.a. uit ons fermentatie-lab loopt als rode draad door deze vooral praktische cursus. Dus wil je ook leren om zelf te fermenteren, drogen, wecken en meer? Zodat je niet meer afhankelijk bent van pakjes en zakjes waarvan je niet weet wat erin is gegaan? Samen weer meer baas in eigen buiken worden dus? Altijd wel een oplossing hebben als je ergens tegen overvloed aan loopt? Neem dan deel aan deze driedaagse training die liefkozend ook wel de Heksendriedaagse-voor-mannetjes-en-vrouwtjes-heksen genoemd wordt 🙂

Kijk eens naar de reacties van heksenstudenten en meer info over deze goed ontvangen cursus

CvG IMG_0468

 

Nog een ander actueel nieuwtje over weer meer baas worden in eigen buiken! Op 2 april (zondag) is in Amersfoort de zadenruilbeurs en studiedag Lente in De WAR. Hier kun je aan onze kraam, waar Lucas zal staan, proeven uit ons fermentatie-lab en boeken uit onze bibliotheek bekijken. Ook zijn natuurlijk de boeken die we hebben vertaald en bewerkt, hier te bekijken en te koop: Herstellende landbouw (Mark Shepard) en Permacultuur in je moestuin (Christopher Shein & Julie Thompson).

Het programma van deze dag is zo inspirerend en motiverend dat je ook als je niet kan komen zeker even naar de Facebook-event-pagina of op de programma-pagina van De WAR moet kijken, echt!

Lente in de War

Vele vriendelijke groene groeten, Maranke Spoor

Deze blog is geschreven door Maranke Spoor. Klik in de website PermacultuurNetwerk.eu onder dit blogbericht op ‘Bio’ om over Maranke te lezen.

 

mei 192016
 

Mijn vorige blog over het voorjaar in de vasteplantentuin sloot ik paradoxaal genoeg af met dat ik snijsla ging zaaien… Jawel: een eenjarige! Ja hoor die zaai ik ook weleens en hoewel ik vanuit permacultuur-gedachtengoed relatief veel vaste planten gebruik (net als in ‘natuurlijke’ ecosystemen) heerst er bepaald geen verbod op het gebruik van eenjarigen, laat daar geen misverstand over bestaan. Maar met de bodemvriendelijke en onderhoudsvriendelijke vaste planten kun je dus een hoop!

Het hele voorjaar door eet ik hier en daar een vasteplantensalade. Deze salades kunnen heerlijk divers zijn, ook al op het moment dat het eenjarige spul nog niet groot genoeg en voldoende talrijk is.

Hoewel ik dol ben op mals jong snijslablad zijn de allerlekkerste salades die ik ooit gegeten heb helemaal gemaakt van vaste planten! Een voorbeeld: Op onze volkstuin at ik een salade van jong lindeblad, zevenblad, hondsdraf, knoflookblad, zurin, munt en citroenmellise. Dit alles met een eenvoudige dressing van olie & azijn, peper & zout.

P1140433_phatch

Afbeelding: De middagzon (in de rug van de fotograaf) vindt zijn weg door de tuin.

Terwijl ik de salade at, samen met een eetgenoot onder de hazelaar, zat de ander gezellig tegen me te praten. Plotsklaps stopte hij met praten en keek me lichtelijk geschrokken aan… “Ben je droevig?” Even denken… O, hmmm, huh? Ah! Ik snap het al… Ik verontschuldigde me en legde het even uit. “Mijn salade was op, net voordat ik had gehoopt dat die op zou zijn. ik hoopte op nog één hapje heerlijks maar had me verkeken!” Begripvolle blik van mijn eetgenoot. Hij vond dat ik even op een pierrot had geleken, met zo’n droevig gezicht.

Wat was die salade lekker! Even dacht ik eraan nog een beetje te maken (de overvloed ervan is groot) maar nee dat heb ik toch niet gedaan, met de salade was mijn maaltijd compleet, ik had genoeg gegeten. Het soort van genoeg dat ervoor zorgt dat je de volgende dag pas weer hoeft te eten en in de tussentijd van alles kunt doen waar je volledig in opgaat.

Dit deed mij denken aan de bezoekjes van een vriend die ik al sinds onze studententijd ken. Hij gaf aan dat hij na een bezoek aan ons altijd dagenlang was verlost van het continue hongerige gevoel waar hij zo ongeveer om bekendstaat. Hij is twee meter lang en circa een meter breed (dus hij ziet er een beetje uit als de grote vriendelijke reus). Als hij ergens op bezoek gaat, belt hij vaak tevoren even op om te vragen of hij nog wat te eten mee kan nemen. Want, zegt hij: “Ik ben groot en ik eet veel. Ik wil niet door jullie voorraad heen eten.” (Bij ons lukt hem dat echter nooit, door het zelf verwerken van allerhande heerlijks d.m.v. diverse methodes staat ons huis altijd barstensvol potjes met heerlijks!)

De grote vriendelijke reus zegt: “Wat ik zo fijn vind aan een bezoek aan jullie is dat er, naast de gezelligheid, echt eten is. Erg lekker en voedzaam eten. Het is alsof ik allemaal noodzakelijke stofjes binnenkrijg waaraan ik anders, door mijn levensstijl als rondreizende IT-consultant die bijna altijd buiten de deur eet, een chronisch tekort heb. Mijn eten is doorgaans erg koolhydraatrijk. Vaak eet ik ‘s avonds thuis nog 1 à 2 halveliterbakken met Griekse vruchtenyoghurt, maar dat geeft lang niet het verzadigde gevoel als jullie eten en al helemaal niet zo lang! Terwijl de Griekse vruchtenyoghurt waarschijnlijk veel meer calorieën bevat.”

Precies dat lang verzadigde gevoel kan ik ook hebben na het eten van een diverse vasteplantensalade, zelf gefermenteerde producten, echte bouillon van botten. Tel uit je winst op diverse vlakken! En dan eet ik er nog niet eens veel van zo’n salade. Gewoon één kommetje of ontbijtbordje vol. Sterker nog: minder kan ook prima en als je het niet gewend bent is dat zelfs sterk aan te raden zodat je darmflora de kans krijgen zich aan te passen aan het nieuwe heerlijks!

Ook meer leren over samenvoorzienend voedsel verwerken?

Kom dan ook naar Marankes cursus Samenvoorzienend voedsel verwerken. , ook wel liefkozend ‘Heksendriedaagse’ genoemd. We gaan samen fermenteren, drogen, wecken en dergelijke. Alle cursussen van Stichting Permacultuur Onderwijs zijn een mix van theorie en praktijk. Deze reeks van drie HuiskamerSessies vond driemaal plaats in februari, in maart en in april 2016, en in de herfst van 2016 kun je meedoen op drie donderdagen in september, drie vrijdagen in oktober, of drie zaterdagen in november.

P1140426_phatch
Afbeelding: kruidenbed bij de deur van mijn tuinhuisje (aan de andere kant van de deur is het formuis om te koken).

P1140429_phatch
Afbeelding: Onder de look-zonder-look zullen straks, nadat deze klaar zijn met bloeien en zaaien voor dit jaar, de aardbeienplanten en sedum tevoorschijn komen.

Plaatje: Maranke oogst lindeblaadjes (de druif die je hier ziet groeit in een leilinde)

Afbeelding: Maranke oogst lindeblaadjes (de druif die je hier ziet groeit in een leilinde

P1140431_phatch

Afbeelding: Onder de mispel, nu vol in het blad, is van het zevenblad eronder sinds begin maart veel geplukt om te drogen.

 

P1140455_phatch

Afbeelding: Een tuin waarin voornamelijk eenjarigen worden verbouwd, begin mei…

P1140443_phatch

… en een tuin waarin voornamelijk meerjarige (vaste) planten worden verbouwd, ook begin mei.

Blog

De blog op PermacultuurNetwerk.eu wordt afwisselend verzorgd door Frank Anrijs uit België en Maranke Spoor uit Nederland. Bovenstaande blogpost is geschreven door Maranke Spoor.

 

feb 112016
 

De Heksendriedaagse-cursus ‘Samenvoorzienend voedsel verwerken’ is van start gegaan. Leuke mensen, zowel man- als vrouw-heksen, hebben al doende al veel geleerd! We zijn begonnen met het onderwerp fermenteren – een onderwerp dat nog terug zal komen.

CvG IMG_0422

Door middel van fermentatie zetten melkzuurbacteriën suikers uit groenten en fruit om en geven daar waardevolle enzymen, B-vitamines, en oké soms een klein beetje alcohol, voor terug.

Micro-ecologie dus. En een conserveringstechniek waarmee je de voedingswaarde van je eten verhoogt!

Ook kwamen er al andere technieken ter sprake. De volgende keer gaan we o.a. fruitleer maken, en gaan we nader in op het onderwerp drogen. Hoewel het accent bij deze verdiepingsdagen duidelijk op de praktijk ligt, zoeken we voortdurend naar een evenwicht tussen theorie en praktijk.

Zo was de lunch een integraal onderdeel van het geheel. We zijn ervoor op safari gegaan in Marankes huis. Zo konden we allerlei op diverse wijze zelf ingemaakt ingemaakt lekkers proeven.

Deze pilot zal zorgvuldig geëvalueerd worden, zodat we het voor de toekomst kunnen aanscherpen. We houden jullie op de hoogte van de voortgang en onze ervaringen. De volgende series Heksendriedaagse staan al op het programma, voor maart en voor april, nog steeds voor een introductieprijs! Dus mocht je het interessant vinden, dan is inschrijven nog mogelijk.

Meer blogs lezen en info over deze reeksen?

Klik hier voor meer informatie (op die pagina vind je ook andere blogberichten van Maranke over voedsel verwerken)

P1140078_phatch

CvG IMG_0455

CvG IMG_0468

CvG IMG_0469

CvG IMG_0476

CvG IMG_0481

CvG IMG_0482

Blog

De blog op PermacultuurNetwerk.eu wordt afwisselend verzorgd door diverse mensen. Bovenstaande blogpost is geschreven door Maranke Spoor. Meer van Marankes blogs lees je op genoemde website en op PermacultuurOnderwijs.nl.

jan 142016
 

Alleen een dief rent, kent u die uitdrukking? Ze is afkomstig van de Hunza, een bergvolk dat leeft waar Pakistan aan China grenst. Het volk staat erom bekend dat de mensen er erg oud worden, en dat doorgaans in goede gezondheid. Reden genoeg om een legendarisch volk te zijn.

Daarom wordt er veel gezocht naar het geheim van de Hunza. Wellicht wel meerdere geheimen…

Foto: 'The northern Pakistan' door Trivial epithet op Wikimedia Commons
(Foto: ‘The northern Pakistan’ door Trivial epithet op Wikimedia Commons)

Foto: 'Hunza Valley HDR' door Faizanahmad op Wikimedia Commons
(Foto: ‘Hunza Valley HDR’ door Faizanahmad op Wikimedia Commons)

Zo zou hun brood een van hun geheimen kunnen zijn. Ze maken een soort van gedroogd brood dat schier eindeloos houdbaar is, en naast met stenen gemalen granen, als belangrijk ingrediënt gedroogde abrikozen bevat. Dit helpt hen door de maanden van het jaar waarin er weinig te oogsten valt. Dit Hunza-brood doet me denken aan het granen-fruitleer zoals ik dat zelf maak…

Een online zoektocht naar dit brood levert veel resultaten op, waaronder vele vragen naar het recept van het brood. Het recept bestaat echter waarschijnlijk niet: het heeft er alle schijn van dat de Hunza er gewoon het beste van maken, ze wonen erg afgelegen in een zeer bergachtig gebied zonder supermarkten en dergelijke. Eten is er schaars, dus ze eten niet veel, en gedurende twee tot vier maanden van het jaar is het zo schaars dat ze grotendeels vasten. Gesteld wordt dat dit hen gezond helpt houden. En weet je waar me dit nu aan doet denken? Aan knotten! Ja, van bomen… Loofbomen om precies te zijn. Je weet wel, knotwilgen e.d… Knotwilgen worden veel ouder dan wilgen die niet geknot worden!

En wat treft nu, tijdens de feestdagen kwam mijn Pakistaanse zwager op bezoek (Usman), en hij is daar geweest! Op vakantie met wat vrienden en familie bezocht hij hun gebied, op zijn nieuwe gympen…. En nu vraag je je misschien af… Gympen? Waar gaat dit heen? Nu goed, wat volgt zou nog wel eens een groter geheim van de Hunza kunnen zijn dan hun brood…

Foto: 'Old woman in Karimabad' door Woudloper op Wikimedia Commons
(Foto: ‘Old woman in Karimabad’ door Woudloper op Wikimedia Commons)

Want wat gebeurde er: hij trekt een sprintje op zijn nieuwe gympen, maar algauw hoort hij achter zich het geluid van rennende voetstappen. In eerste instantie dacht hij dat het zijn vrienden waren, maar opeens hoort hij zijn vrienden van een afstandje roepen: “Usman! Stop!” Hij stopt, en ziet dat het enkele Hunza zijn die achter hem aan gerend zijn. De Hunza vragen: “Waarom ren je?!” Usman: “Omdat ik wil rennen.” Hunza: “Alleen een dief rent…”

Nu wil ik niet zeggen dat het Hunza-brood of de rest van hun voeding, waaronder vette-rauwemelk- producten, niet belangrijk is, zeker niet! Maar als permaculturist blijft het logisch te kijken naar het geheel, ook het geheel van een levensstijl, en het heeft er alle schijn van dat de levensstijl van de Hunza een ‘slow life’-levensstijl is… Niet rennen, niet overeten, misschien wel niet doen wat je niet hoeft te doen… Tegelijkertijd zijn ze verre van lui en werken ze hard om te kunnen overleven, maar niet gehaast. De slow life-levensstijl is evenwichtig. Wat je wel en niet eet, en hoe dat voedsel geteeld en bewerkt is, maakt daarvan een belangrijk deel uit. Slow food.
Puur voedsel, samen geteeld & verwerkt, zonder fabrieken. Hiervan en van diverse andere culturen, waaronder uiteraard die in de eigen streek, kunnen we een hoop leren over het zelf verwerken van puur voedsel uit onze tuinen en winkels. In onze eigen keuken. Het zal je verrassen hoeveel hier kan.

Ook meer leren over samenvoorzienend voedsel verwerken?

Kom dan ook naar Marankes HeksendriedaagseSamenvoorzienend voedsel verwerken‘. In deze reeks HuiskamerSessies op drie vrijdagen van februari zijn nog een paar plekjes, en in maart is er een Heksendriedaagse op drie zondagen. En dan in april op drie dinsdagen.

Foto: 'Autumn color in Hunza Valley' door Ghazi Ghulamraza op Wikimedia Commons

(Foto: ‘Autumn color in Hunza Valley’ door Ghazi Ghulamraza op Wikimedia Commons)

Marankes blog

Maranke Spoor begon al op jonge leeftijd als tuinier. Op elke plek waar ze woonde zorgde ze al snel voor een eetbare siertuin: op balkon en dakterras, in schooltuin en moestuin. Maranke is opgeleid als jurist, een beroep dat ze o.a. in de vorm van docent recht tot 2010 uitoefende, is initiator van www.weggeefwinkels.nl en sinds 2010 docent permacultuur. In die hoedanigheid verzorgde ze reeds vele opleidingen op het gebied van permacultuur/voedselbossen. Verder is ze sinds 2013 voorzitter van Stichting Permacultuur Onderwijs, vertaalde en bewerkte ze samen met haar collega Lucas Brouns Engelstalige permacultuur-literatuur (Herstellende Landbouw van Mark Shepard en Permacultuur in je moestuin van Christopher Shein) en is ze illustrator en auteur van ‘Permacultuur, Wat is dat!?’, een eboek dat in juni 2015 is verschenen.

Translate »